Ślepowron
(Nycticorax nycticorax)
Ślepy? Ależ skąd!!! Żeruje wczesnym rankiem i o zmierzchu, wiedzie nocny tryb życia, więc wzrok ma doskonały. A co ma wspólnego z wroną? Kracze podobnie jak wrona "kuak"... z wadą wymowy i widocznie to wystarczyło aby dodać to do słowa ślepy i tak nazwać jedną z ładniejszych czapli. Pomimo brzydkiej nazwy może szczycić się, że był umieszczany w herbach rodowych szlachty z okresu panowania Piastów. Najstarszą pieczęć z wizerunkiem herbu Ślepowron stwierdzono na dokumentach pochodzących z 1352 roku.
W Polsce Ślepowron jest ptakiem skrajnie rzadkim, objętym ścisłą ochroną gatunkową, wymaga ochrony czynnej. My obserwujemy go w okolicach Doliny Skawy, w pobliżu Wadowic i Zatora. Ślepowron jest symbolem Ziemi Oświęcimskiej.
"Nasze" ślepowrony widzieliśmy w samo południe, wcale nie spały, stały nieruchomo w zabagnionej części stawu, w pobliżu żerujących czapli . Wyglądały jakby się czaiły, albo co najmniej ukrywały. Łatwo było je zauważyć dzięki białemu upierzeniu na brzuchu i czerwonym oczom z zieloną obwódką. Ptaki równie szybko zauważyły nas i podjęły decyzję o zmianie miejsca odpoczynku, choć swoim zachowaniem w żaden sposób się im nie narzucaliśmy ale też nie ukrywaliśmy się. Lot ślepowronów jest równie bezszelestny jak lot sów. Dwa długie piórka z tyłu głowy powiewają wtedy w powietrzu niczym chorągiewki.
Ślepowrony to ptaki wędrowne. Zimują w Afryce, na terenach leżących na południe od Sahary, czyli od Senegalu do Etiopii Na lęgowiska, przylatują w marcu i kwietniu, najpierw tzw. straż przednia a potem reszta grupy. W czasie przelotów można zaobserwować go w różnych częściach Polski. Po powrocie odpoczywają około tygodnia i następnie przystępują do tokowania. Stroszą wówczas pióra, klaskają dziobami i składają samicy symboliczne podarunki w postaci drobnych gałązek. Ciekawe, czy samica, bo to jej dzieło, wykorzystuje je później do budowy gniazda. Rolą samca jest dostarczanie budulca czyli właśnie gałązek. Miejscem lęgowym ślepowrona są gęste zarośla i grupy drzew rosnące w sąsiedztwie wód, tuz przy brzegu. Gniazdo ma średnicę od 30- do 40 cm i umiejscowione jest na wysokości od półtora do trzech metrów nad ziemią. 3 do 5 zielonkawych jaj, przez okres 3 tygodni, wysiadują oboje rodzice jednak częściej robi to samica. Młode uzyskują samodzielność po 7 tygodniach. Przez pierwsze 3- 4 tygodnie siedzą w gnieździe, gdzie rodzice dokarmiają je i chronią przed zimnem ogrzewając ich puchate ciałka własnym ciałem. Kiedy pisklakom wyrosną pióra wdrapują się na gałęzie pobliskich drzew i tam siedzą. Zwykle rozpierzchają się we wszystkich kierunkach.
Młode nie są wcale podobne do dorosłych natomiast w upierzeniu samicy i samca nie widać różnic. Upierzenie młodego ślepowrona przypomina mi szpaka w szacie godowej, bo podobnie jak on ma jasne plamki na wierzchu. Oczywiście jest dużo większy od szpaka. Dorosły osobnik waży około 500-800 gram, ma od 55 do 65 cm długości a rozpiętość skrzydeł sięga 95-110 cm. Jak widać to całkiem spory ptak. Jest z natury skryty i w koloniach lęgowych zachowuje się bardzo cicho.
Pełną dojrzałość osiągają ślepowrony dopiero w drugim, a bywa że i w trzecim roku życia.
Ślepowrony są typowymi ptakami nadrzewnymi. Żerują po zmierzchu i nocą, jednak w okresie opieki nad młodymi czynią to także za dnia. Ślepowrony polują w kilkumetrowym oddaleniu od swojego gniazda na płytkich wodach. Zjadają głównie zwierzęta wodne czyli ryby i płazy ale także owady. Wydają jeden lęg w roku, rzadko zdarza się im drugi. Skoro już wiemy, gdzie ich szukać to na pewno wyruszymy na ich spotkanie wiosną. To bardzo ładne ptaki.
Ślepowron jest ptakiem wędrownym; przylatuje do Polski w marcu i kwietniu a odlatuje we wrześniu i październiku. Jest monogamiczny. Często pada ofiarą kukułki i wychowuje jej potomka.
Dorota
|
|